اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران و زیرساختارهای آن در سال 1404 در راستای ایفای مأموریتهای خود به عنوان صدای رسای بخش خصوصی رویکردی مبتنی بر عملگرایی و نوآوری را پیش روی خود قرار داد تا بر اساس آن نقش خود در نظام حکمرانی کشور را به مثابه نهاد حل مسئله ایفا کند.
هر چند اتاق ایران، اتاقهای استانی، اتاقهای مشترک، تشکلهای اقتصادی و کمیسیونهای تخصصی اتاق ایران در روزهای پایانی سال به منظور حفظ پایداری جریان، تجارت، تولید و اشتغال، همسو با سیاستهای کلان کشور، اولویتهای شرایط اضطرار را پیگیری کردند، در طول سال 1404 موارد ریشهای برای تسهیل تولید، تجارت و محیط کسبوکار را در دستورکار قرار دادند.
از اینرو در پرونده «اتاق ایران؛ نهاد حل مسئله» به تشریح و تبیین فعالیتهای اتاق ایران و زیرساختارهای آن در راستای حل مسئله در سال 1404 میپردازیم.
گزارشی که اکنون پیشرو داریم مربوط به اتحادیه شرکتهای فنی مهندسی حفاظت الکترونیک و شبکههای ایمنی است.
با توجه به پایش مستمر و جمعآوری گزارشها و مشکلات بیش از ۵۰۰ شرکت عضو، اتحادیه شرکتهای فنی مهندسی حفاظت الکترونیک سه چالش فراگیر و کلیدی را شناسایی و بهطور ویژه پیگیری کرد.
اختلال در زنجیره تأمین و ترخیص کالا
این چالش به شیوه و زمان تخصیص ارز، ثبت سفارش، ترخیص گمرکی، اختلاف در طبقهبندی کالاها و ناهماهنگی سامانههای جامع تجارت، افق و ساتا مربوط میشود. باید توجه داشت که توقف محمولهها و اختلاف در ارزشگذاری موجب خسارت مالی و توقف پروژههای حساس میشود.
ناهماهنگی نهادی و تعدد مجوزها
پیچیدگی فرآیندهای دریافت مجوز، مانند مجوز افتا، سمتا، مها و...، تأییدات حراستی، الزامات استاندارد و فرآیندهای فنی موجب اتلاف منابع و کاهش سرعت اجرای پروژهها و یا از دست دادن پروژهها شده است.
تهدید رقابت سالم و انحصار در حوزه استانداردها و سامانههای خصوصی
ایجاد سامانههایی مانند سپتام بدون پشتوانه قانونی و پیشنویسهای غیرتخصصی استاندارد ملی با هدف محدود کردن رقابت و بهرهبرداری رانتآمیز، منافع هزاران شرکت فعال و دهها هزار ذینفع را تهدید کرده است.
چالشهایی که مطرح شد، آسیبهای اقتصادی و اجتماعی به دنبال دارد و بنابراین باید برای حل آنها برنامهریزی کنیم.
این چالشها آثار مستقیم و غیرمستقیم بر اقتصاد و جامعه دارند.
آثار اقتصادی: افزایش هزینه تولید، توقف پروژهها، تعدیل نیروی انسانی متخصص، کاهش رقابت، کاهش توان تولید داخل و کاهش بهرهوری سرمایهگذاریها
آثار اجتماعی: کاهش اشتغال تخصصی، کاهش دسترسی به تجهیزات امنیتی استاندارد، رشد فعالیتهای غیررسمی و ایجاد بیاعتمادی به سیستم رسمی
باید اذعان داشت که اهمیت حل آنها به ایجاد امنیت اقتصادی، توسعه فناوریهای نوین و حفظ عدالت صنفی برمیگردد.
روشی که اتحادیه برای نقشآفرینی خود در حل این چالشها پیش گرفت شامل موارد زیر میشود.
اتحادیه با رویکرد تخصصی، مستند و اتحادیهمحور، اقدامات زیر را انجام داد.
-جمعآوری گزارشهای واقعی اعضا و تحلیل مستندات مربوط به مشکلات گمرکی، ارزی، مجوزی و استانداردی
-برگزاری جلسات تخصصی، آموزشهای حقوقی و فنی برای اعضا
-مکاتبات رسمی با سازمانها، نهادها و ارگانهای ذیربط
-پیگیری قانونی و صنفی در حوزه سامانههای فاقد پشتوانه حقوقی و پیشنویسهای غیرتخصصی استاندارد
-دعوت از کارشناسان و مدیران تصمیمگیرنده برای اصلاح استانداردها و شفافسازی فرآیندها
نتایجی که به دست آمد به شرح زیر است.
-ارتقای توانمندی فنی و حقوقی اعضا: از طریق برگزاری مرتب دورههای تخصصی، کارگاهها و چاپ کتب آموزشی
-اصلاح فرآیندهای اجرایی: پیشنهاد مسیر سبز و واحدسازی رویهها برای ترخیص کالا
-صیانت از رقابت سالم: جلوگیری از رسمیت یافتن سامانههای خصوصی فاقد مجوز و پیشنویسهای غیرتخصصی استاندارد
-تقویت جایگاه اتحادیه: به عنوان مرجع قابل استناد حرفهای و تخصصی برای اعضا و دستگاههای تصمیمگیر
حل این مسائل بر توسعه اقتصادی و پایداری اجتماعی چه اثری داشت؟
برای فعالان اقتصادی: کاهش ریسک، تسهیل پروژهها، رقابت سالم و حمایت از نوآوری
برای عموم مردم: افزایش دسترسی به تجهیزات امن و استاندارد، ایجاد امنیت عمومی، تقویت اشتغال و انگیزه سرمایهگذاری در تولید داخلی
نوآوری در سال ۱۴۰۴
طراحی و پیادهسازی سیستم آموزش و مشاوره تخصصی برای اعضا که شامل موارد زیر میشود.
حقوقی، گمرکی و فنی
مالیاتی و بیمهای
ایجاد الگوی تجمیع مسائل و اعتراضهای صنفی به صورت تخصصی
امکان ثبت مشکلات و درخواستها توسط اعضا
تحلیل تخصصی و طبقهبندی مسائل
مرحله اجرای ایده:
آموزش مستمر اعضا در زمینه حقوقی، گمرکی، مالیاتی، بیمهای و فنی
مکاتبات تخصصی با نهادهای ذیربط
ایجاد مسیر قانونی برای پیگیری مطالبات و اعتراضهای اعضا
تأثیر:
افزایش آگاهی اعضا نسبت به حقوق و تکالیف خود
کاهش ریسک کسبوکار و جلوگیری از تضییع حقوق اعضا
ایجاد شفافیت و استانداردسازی در مسائل حرفهای و قانونی
اولویتهای اتحادیه شرکتهای فنی مهندسی حفاظت الکترونیک برای سال ۱۴۰۵
ارتقای اعضا: ارتقای اعضا در سطوع مختلف، ارائه خدمات ملموس و حمایتی به اعضا
تنظیمگری و استانداردسازی: تدوین استانداردها، دستورالعملها و جلسات با نهادها، مقابله با قاچاق کالا، کمفروشی، زیر فروشی و کالاهای غیراستاندارد
بازار و مناقصات: رصد پروژهها، معرفی اعضا، حضور در نمایشگاهها
آموزش و فناوری نوین: دورههای حضوری و آنلاین، AI، IoT، Video Analytics.
نوآوری و آزمایشگاه تخصصی: حمایت از R&D، راهاندازی آزمایشگاه و آزمون محصولات
پرتال و خدمات آنلاین: سامانه شکایات، بانک اطلاعات، آموزش آنلاین
اخلاق و استاندارد در رسته حفاظت الکترونیک: کد اخلاق، داوری، نشان کیفیت، مقابله با تخلفات و کالاهای غیراستاندارد
روابط ملی و بینالمللی: تفاهمنامه با نهادها، همکاری منطقهای، حضور در Pavilion و نمایشگاهها