به گزارش روابط عمومی اتاق کاشان، مرکز آموزش اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی کاشان، با همکاری اتحادیه گیاهان دارویی، زعفران و فرآورده های غذایی ایران و کمیسیون کشاورزی اتاق کاشان و کمیسیون کسب و کارهای دانش بنیان ، اقتصاد دیجیتال و هوش مصنوعی اتاق مشهد، میزبان یک کارگاه تخصصی «تجربهنشست با کارآفرینان» بود که با استقبال پرشور فعالان اقتصادی، دانشجویان و علاقهمندان به حوزه کسبوکار و نوآوری همراه شد.
در این نشست، علی شریعتی مقدم، رییس کمیسیون دانش بنیان ، اقتصاد دیجیتال و هوش مصنوعی اتاق خراسان رضوی و عضو هیأت نمایندگان اتاق ایران ، صادرکننده نمونه و مدلآور کشوری و بنیانگذار گروه بینالمللی نوین زعفران، با روایت چهلساله تجربه خود از «آغاز در دوران دبستان و دبیرستان و سپس شروع نوین زعفران از یک اتاق ۲۰ متری تا از ورود به قفسههای فروشگاههای زنجیرهای اروپا» به تشریح الگوی توسعه صادرات دانشبنیان پرداخت.
از کتابخانه محلی کاشمر تا رقابت با اسپانیا
شریعتی مقدم با اشاره به تأسیس کتابخانهای عمومی در شهر کاشمر با پسانداز شخصی خود در نوجوانی گفت: «اغلب موفقیتها از کانون خانواده و نگاه فرهنگی آغاز میشود. مادرم که خود یک کارآفرین نوآور بود، یک هکتار زمین به من داد تا اولین مزرعه زعفران را احداث کنم.»
وی اولین جرقه کارآفرینی خود را سال ۱۳۶۳ و در دوران دبیرستان دانست و افزود: «در اولین سمینار تخصصی زعفران در قائنات با روش نوین فرآوری آشنا شدم. این شروع مسیری بود که بعدها گروه بینالمللی نوین زعفران از دل آن متولد شد.»
رمزهای موفقیت: «عاشقانه، نوآورانه، مسئولانه، بینالمللی»
این صادرکننده نمونه ملی، چهار واژه کلیدی را به عنوان اصول راهبردی خود برای ورود به بازارهای جهانی تشریح کرد:
- عاشقانه: «کارآفرینی عاشقی است و نباید بدون دلبستگی وارد آن شد.»
- نوآورانه: «با روشی نوین در فرآوری زعفران توانستیم محصولی خوشرنگتر و باکیفیتتر تولید کنیم و نوآوری در همه ی زمینه ها در ادامه فعالیت های اقتصادی و سبک زندگی .»
- مسئولانه: «اگر مسئولیتپذیر نباشید و بالاتر از حد انتظار ظاهر نشوید، در صادرات دوام نمیآورید.»
- بینالمللی: «اگر سواد صادرات، قوانین گمرکی و استانداردهای جهانی را نمیدانید، وارد این عرصه نشوید.»
وی تأکید کرد: «بعد از سالها زیان و تجربه، کلمه «حسابگرانه» را هم به این چهار اصل اضافه کردم. لجبازی نکنید و بدانید چه زمانی باید ایستاد یا سرعت را کم کرد.»
دستاوردها: از اولین استاندارد تا ورود به فروشگاههای اسپانیا
شریعتی مقدم با مرور مهمترین دستاوردهای گروه نوین زعفران، به موارد زیر اشاره کرد:
- دریافت استاندارد تشویقی در سال ۱۳۷۲ به عنوان یکی از اولین شرکتهای تخصصی زعفران در ایران
- کسب گواهی بینالمللی ایزو و گواهی هسته (HALAL) در حالی که هیچ آدیتوری در ایران وجود نداشت
- برنده شدن جایزه نوآوری سیال فرانسه و جایزه «طلای توسعه ایران» از دست دکتر جهانگیری
- صادرات محصول با برند ایرانی به فروشگاههای زنجیرهای اسپانیا (مشابه «دیاز» با ۳ هزار شعبه) و رقابت مستقیم با شرکتهای اسپانیایی
- ورود به بازارهای پنج قاره شامل آفریقای جنوبی، استرالیا، نیوزلند و آمریکا (از طریق شرکتهای همکار)
وی یکی از نقاط عطف را «صنعتی شدن زعفران» دانست و گفت: در هنگام پایه گذاری اولین کارخانه ی زعفران در شهرک صنعتی طوس در زمینی به مساحت سه هکتار و زیر بنایی اصولی و بسیار خاص بیش از پنج هزار متر «خیلیها به این اقدام میخندیدند که چگونه زعفران میتواند صنعتی شود. اما امروز ۱۰۰ گروه محصول از زعفران را تعریف کردهایم.»
چالش اصلی: تحریم، اطلاعات فیک و فرهنگسازی پرهزینه
این فعال اقتصادی پیشکسوت در پاسخ به چالشهای پیشرو، مهمترین مشکل امروز را جمعآوری وجوه در شرایط تحریم دانست و گفت: «زمانی که حجم فروش میلیون دلاری میشود، انتقال پول بسیار سخت است.»
وی همچنین به مشکل «اطلاعات فیک در عصر دیجیتال» اشاره کرد و افزود: «امروز هر کسی با یک سرچ گوگل به اطلاعات شرکتها دسترسی دارد اما تشخیص اطلاعات درست از نادرست سختتر از همیشه شده است.»
شریعتی مقدم با انتقاد از ندانمکاریهای دیپلماسی اقتصادی در دهههای گذشته گفت: «چرا امارات باید به یک قطب اقتصادی برای ایران تبدیل شود و امروز نگران حبس کالاهایمان در آنجا باشیم؟ ما در چابهار، بندرعباس و خرمشهر کم نداشتیم.»
طرح آینده: دانشنامه زعفران و نهضت هویتی
وی در پایان از دو ابتکار جدید خود رونمایی کرد:
１. دانشنامه جامعه زعفران مبتنی بر پلتفرم هوش جمعی که با همکاری ۱۲ محقق بزرگ ایران در حال تهیه است و ۴ جلد کتاب از آن منتشر شده است.
２. رویداد «منشور مانا» برای نوجوانان که با الهام از منشور کوروش و باهمکاری منتورهایی در حوزه محیط زیست، تاریخ و اقتصاد کودک برگزار شده است.
شریعتی مقدم خطاب به حاضران گفت: «شک نکنید که فردای بهتر در گرو نیکوییِ بودنِ امروز ماست. کودکان ما ضامن آینده ایران هستند. لمس کنید این لحظه را؛ رویای پیشینِ شما میتواند الگوی نسلی باشد که از کاشان، کاشمر و خراسان برخواهد خاست.»
زعفران و گل محمدی الگوهای کارآفرینی موفق
رئیس شورای ملی زعفران ، تحقق ارزش افزوده در کسبوکار را مستلزم شناسایی نیازهای واقعی بازار و تطابق آن با مزیتهای منطقهای دانست و بر ضرورت تقویت همکاری و رفاقت به جای رقابت در فعالیتهای تجاری تأکید کرد.
محسن احتشام، رئیس شورای ملی زعفران که مدیریت شرکت گروه تولیدی و کشاورزی تروند زعفران قائنات را نیز بر عهده دارد، در نشستی با محوریت الگوسازی از تجربیات کارآفرینان برتر ملی، به ایراد سخنرانی پرداخت.
وی با اشاره به اهمیت توجه به آموزش نیروی انسانی و اصلاح زنجیره تأمین، گفت: کارآفرینان موفق منطقه، از جمله مرحوم «آقای راهب» با توسعه صنعت گلابگیری در کاشان توانستند نیاز بازارهای جهانی را با مزیت خدادادی گل محمدی در منطقه تطبیق دهند.
احتشام با تاکید بر نقش اتاق بازرگانی در حمایت از این مسیر، تصریح کرد: تنها به فکر رقابت نباشید و رفاقت تجاری را جایگزین آن کنید. ما بیش از ۴۰ سال است که با آقای شریعتی نه رقیب، بلکه دوست بودهایم و از توانمندیهای یکدیگر در شناسایی نیاز بازار استفاده کردهایم.
رئیس شورای ملی زعفران با اشاره به اینکه جوانان بسیاری در این جلسات حضور دارند و به دنبال ایجاد یک کسبوکار جدید هستند، گفت: ابتدا باید تعهد و مسئولیتپذیری را بپذیرید. کارآفرین کسی است که با اتکا به منابع موجود در شهر و دیار خود، نیاز را پیدا کرده و به آن پاسخ میدهد.
وی با اشاره به اینکه بر اساس آمارها قریب به ۹۵ درصد صنایع کشور را صنایع کوچک و متوسط تشکیل میدهند، خاطرنشان کرد: باید به سمتی حرکت کنیم که فرهنگ مصرفکننده را تغییر دهیم و اولویت خرید را به تولیدات استان، کشور و سپس کالاهای خارجی اختصاص دهیم.
در پایان این نشست، رضایی رئیس اتحادیه صادرکنندگان گیاهان داروئی و زعفران و رئیس کمیسیون کشاورزی اتاق کاشان و جمعی از کارآفرینان کاشانی به ارائه نقطهنظرات و پرسشوپاسخ تخصصی پرداختند.