پیام آغازکنندگان جنگ علیه کشورمان مبنی بر اینکه «همه نیروگاههای برق ایران را مورد اصابت قرار خواهیم داد» و تعیین مهلت برای عملیاتی نمودن این جنایت، تهدید آشکاری است که عملیاتی کردن آن یک جنایت جنگی تمام عیار است و باید همه ایرانیان دوستدار کشور و همه مخالفان جنگ در دنیا با صدای بلند و بدون لکنت، آن را محکوم کنند.
در جهانی که حتی در میانه جنگ نیز قواعدی برای مهار خشونت تعریف کرده است، یک اصل بنیادین در حقوق بینالملل بشردوستانه پابرجاست: اهداف غیرنظامی نباید هدف حمله قرار گیرند.
بر اساس ماده ۵۲ «پروتکل الحاقی اول کنوانسیونهای ژنو ۱۹۷۷» (Additional Protocol I to the Geneva Conventions)، اموال غیرنظامی از جمله زیرساختهای حیاتی نظیر نیروگاههای برق در زمره اهدافی قرار میگیرند که حمله به آنها ممنوع است.
همچنین، ماده ۵۴ همین پروتکل بهصراحت حمله به «اشیای ضروری برای بقاء غیرنظامیان» را ممنوع میداند؛ مفهومی که شامل تأسیسات آب، شبکههای حیاتی خدمات عمومی و زیرساختهایی است که استمرار زندگی مردم به آنها وابسته است. در جهان امروز، نیروگاههای برق بهعنوان حلقه واسط میان آب، بهداشت، درمان و امنیت اجتماعی، عملاً در همین زمره قرار میگیرند.
ماده ۵۱ همین پروتکل بر اصل تناسب تأکید دارد: حملهای که منجر به خسارات گسترده و نامتناسب برای غیرنظامیان شود، ممنوع است. بدیهی است که تخریب یک نیروگاه برق، با آثار زنجیرهای بر بیمارستانها، سیستمهای آبرسانی، ارتباطات و زندگی روزمره میلیونها انسان، بهسختی میتواند با معیار تناسب قابل توجیه باشد.
این اصول، در چارچوب کنوانسیونهای Geneva Conventions و حقوق بینالملل عرفی، نه صرفاً توصیههایی اخلاقی، بلکه تعهداتی الزامآور برای همه دولتها محسوب میشوند.
از همین رو، نهادهایی همچون International Committee of the Red Cross و سازوکارهای مرتبط با United Nations مسئولیتی خطیر در صیانت از این قواعد دارند.
امروز، در شرایطی که تهدیدهایی مبنی بر هدف قرار دادن زیرساختهای حیاتی مطرح میشود، یادآوری این چارچوب حقوقی یک ضرورت صرفاً نظری نیست؛ بلکه هشداری جدی نسبت به عبور از یکی از مهمترین خطوط قرمز حقوق بینالملل است.
در شرایطی که از بین بردن زیرساختهای حیاتی همچون نیروگاه های برق کشور، آثار جبران ناپذیر طولانی مدت برای مردم دارد و احیا و ساخت هر نیروگاه علاوه بر سرمایه گزاف نیازمند صرف مدت زمانی طولانی بعضا تا ۱۰ سال خواهد بود، جامعه مهندسی و صنعت احداث کشور، بهعنوان سازندگان این بنیانها، بیش از هر زمان دیگری بر این اصل تأکید میکند: جهان، اگر قرار است قابل زیست بماند، باید حتی در جنگ نیز به قواعد خود پایبند باشد.
بنابراین بار دیگر از همه ایرانیان و دوستداران این کشور و به ویژه ایرانیان خارج از کشور دعوت میکنم با همه ظرفیت و توان خود مقابل این اقدام بایستند و اجازه ندهند سرمایه های کشور بازیچه دست جنگ طلبان باشد.