سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (فائو) در گزارش ماهانه پایش و تحلیل قیمت مواد غذایی خود برای نوامبر ۲۰۲۵ که مرکز ملی مطالعات راهبردی کشاورزی و آب اتاق ایران ترجمه کرده، روندهای قیمتی عمده کالاهای کشاورزی در ماه اکتبر را تشریح کرده است. بر اساس این گزارش، قیمت جهانی ذرت ثابت مانده، قیمت گندم تغییرات فصلی محدودی داشته، شاخص قیمت برنج کاهش یافته و شاخص قیمت دانههای روغنی برای سومین ماه متوالی افزایش یافته است.
ثبات قیمتی ذرت
قیمت جهانی ذرت در ماه اکتبر در مناطق مختلف عمدتاً ثابت باقی ماند. این ثبات عمدتاً ناشی از دسترسی قابل توجه به محصول در بازار است. با این حال، پیشبینی کاهش عملکرد در ایالات متحده و اخبار مربوط به توافق تجاری احتمالی چین و آمریکا، از کاهش بیشتر قیمتها جلوگیری کرد. در سطح کشورها، قیمت پایه ذرت آمریکا حدود ۰.۶ درصد افزایش یافت، در برزیل تقریباً ثابت ماند و در اوکراین به دلیل کاهش فصلی تقاضا از سوی واردکنندگان اصلی پس از برداشت، بیشترین کاهش (۱.۵ درصد) را تجربه کرد.
نوسان محدود قیمت گندم
تغییرات قیمت گندم در مناطق مختلف، بازتاب روندهای فصلی بود، اگرچه این نوسانات کلی محدود بودند. در نیمکره جنوبی که فصل برداشت نزدیک است، انتظار عرضه محصول جدید قیمتها را تحت فشار قرار داد؛ به طوری که قیمت گندم آرژانتین به دلیل چشمانداز تولید مناسب، ۲.۳ درصد کاهش ماهانه داشت. در نیمکره شمالی، پیشرفت مطلوب کشت زمستانه و تقاضای با ثبات، باعث شد تغییرات قیمت در بازارهای مرجع اندک باشد. قیمت گندم در اتحادیه اروپا ۰.۴ درصد کاهش و در ایالات متحده ۰.۱ درصد افزایش یافت. قزاقستان با افزایش ۲.۵ درصدی قیمت به دلیل کمبود محصول با کیفیت و تقاضای قابل توجه، یک استثنا بود.
کاهش قیمت برنج در فضای رقابتی
میانگین شاخص قیمت برنج فائو در اکتبر ۲۰۲۵ به ۹۸.۴ واحد رسید که نسبت به دسامبر گذشته ۲.۵ درصد کاهش نشان میدهد. قیمت برنج ایندیکا در آسیا با آغاز برداشت در صادرکنندگان عمده، وجود ذخایر و رقابت شدید بین صادرکنندگان کاهش یافت. کاهش ارزش بات تایلند در مقابل دلار و کاهش تمایل به خرید در هند به کاهش قیمتها دامن زد. در ویتنام، عدم تقاضای فیلیپین مانع از رشد قیمت شد، اما کاهش کشت ایندیکا و خریدهای پیشین کشورهای آسیایی از سقوط بیشتر قیمت جلوگیری کرد. قیمت برنج در آمریکا نیز تغییر چندانی نداشت.
قیمت رو به رشد دانههای روغنی
شاخص قیمت دانههای روغنی فائو در اکتبر برای سومین ماه پیاپی افزایش یافت و نسبت به سپتامبر ۱.۲ درصد و نسبت به اکتبر سال قبل ۱.۸ درصد رشد کرد. این افزایش عمدتاً متأثر از قیمت سویا و آفتابگردان بود، در حالی که قیمت کلزا ثابت ماند. افزایش قیمت سویا ناشی از خوشبینی نسبت به توافق تجاری چین و آمریکا، نگرانی از کاهش تولید به دلیل هوای خشک و فروش کند در آمریکا بود، اما انتظار برای کشت سریع و تولید قابل توجه در برزیل، روند افزایش را محدود کرد. قیمت آفتابگردان نیز به دلیل تأخیر در برداشت و کاهش چشمانداز تولید در منطقه دریای سیاه رشد کرد.
اوجگیری قیمت روغنهای نباتی
شاخص قیمت کنجاله دانههای روغنی تقریباً ثابت ماند و نسبت به سپتامبر ۰.۱ درصد کاهش یافت. قیمت کنجاله سویا تحت تأثیر کاهش صادرات از آمریکای جنوبی و قیمت بالاتر سویا، افزایشی بود که با کاهش تقاضای خوراک دام در چین (ناشی از سودآوری پایین پرورش خوک) کند شد. قیمت کنجاله کلزا و آفتابگردان با افزایش عرضه کاهش یافت.
از سوی دیگر، شاخص قیمت روغنهای نباتی ۱.۵ درصد رشد کرد و به بالاترین سطح از جولای ۲۰۲۲ رسید. روغن پالم با وجود تولید خوب مالزی، تحت تأثیر انتظارات برای محدودیت صادرات ناشی از سیاست سوخت زیستی اندونزی در ۲۰۲۶، افزایش یافت. روغن آفتابگردان به دلیل محدودیت عرضه در دریای سیاه و احتکار کشاورزان رشد کرد. روغن کلزا و سویا نیز به دلیل عرضه محدود در اروپا و تقاضای داخلی در برزیل و اتحادیه اروپا گران شدند.
متن کامل گزارش ماهانه پایش و تحلیل قیمت مواد غذایی فائو برای نوامبر ۲۰۲۵ را اینجا بخوانید.